Inne czynniki wywołujące łuszczycę

inne czynniki wywołujące łuszczycęPrzyczyn wysiewu może być bardzo dużo, na blogu chcieliśmy przedstawić najczęstsze z nich, ich krótkie omówienie znajdziecie w poprzednich wpisach. Nie sposób jest jednak wymienić ich wszystkich, przebieg choroby jest sprawą indywidualną i u różnych pacjenta nawroty oraz nasilenie objawów choroby mogą wystąpić z różnych powodów. Warto jednak zwracać uwagę na indywidualne przyczyny nawrotów, zidentyfikowane będą możliwe do uniknięcia  a w konsekwencji ułatwi to życie z łuszczycą.

Czynnikiem stymulującym rozwój łuszczycy, oraz wpływającym na jej przebieg  mogą być także:

Inne choroby skóry – u osób z predyspozycjami genetycznymi np. wyprysk, ospa wietrzna, trądzik różowaty, łojotokowe zapalenie skóry, półpasiec, trądzik różowaty, wyprzenia, odczyn zapalny po ukąszeniu owadów i inne.

Zbyt intensywne leczenie objawów łuszczycy oraz innych chorób – zbyt długie stosowanie preparatów maściowych oraz ich zbyt mocne wcieranie.

Ogólne stosowanie preparatów sterydowych z powodu łuszczycy oraz innych schorzeń – początkowo powodujących szybkie ustępowanie zmian skórnych, ale po ich odstawieniu często nawroty o bardzo ciężkim przebiegu.

Żywność – to co spożywamy, może powodować wysypy lub skutecznie komplikować leczenie.

Czynniki fizyczne np. promieniowanie UV, promieniowanie RTG, zabiegi chirurgiczne, oparzenia, akupunktura.

Czynniki chemiczne np. oparzenia chemiczne, kontakt z substancjami toksycznymi – w tym palenie papierosów.

Jeśli są inne, istotne dla was, czynniki stymulującym rozwój łuszczycy, oraz wpływającym na jej przebieg, prosimy o wpisywanie ich w komentarzach pod wpisem, być może pomogą innym czytelnikom w walce z chorobą.

Opracowanie własne na podstawie ogólnodostępnych materiałów.

Czynniki wywołujące łuszczycę – zaburzenia metaboliczne

Zaburzenia metaboliczne, są w wielu najnowszych opracowaniach naukowych przedstawiane jako ważny czynnik wywołujący łuszczycę. Zaburzenia te, w przypadku łuszczycy mają znaczenie głównie w obrębie gospodarki lipidowej – metabolizmu tłuszczów, jednak informacje o ich powiązaniu z naskórkiem nie są pełne. Zakłada się, że łuszczyca występuje na tle zmian w metabolizmie cholesterolu, ponieważ cholesterol jest jednym z podstawowych składników strukturalnych skóry i odgrywa istotną rolę w procesie keratynizacji. Część naukowców sugeruje wręcz, wyciągając wnioski ze znaczenia zaburzenia wymiany tłuszczu, że łuszczyca to swoisty typ lipidozy skóry lub skaza cholesterolu.

Uważa się także, iż wyższe stężenie kwasu moczowego we krwi, wywołane zaburzeniami metabolicznymi niekiedy może być odpowiedzialne za pojawienie się łuszczycy.

Szukając przyczyn choroby warto więc przyjrzeć się swojemu metabolizmowi i w razie patologii przywrócić jego procesy do normy.

Opracowanie własne na podstawie ogólnodostępnych materiałów.

Czynniki wywołujące łuszczycę – zaburzenia hormonalne

Czynniki hormonalne, takie jak ciąża, kres pokwitania – dojrzewania czy okres menopauzy, mogą mieć wpływ na przebieg choroby, będąc czynnikiem wywołującym lub nasilającym objawy. Nie wiemy jednak dokładnie, który mechanizm hormonalny nasila zmiany i jak wpływa na przebieg łuszczycy. Specjaliści sugerują nawet, iż zmiany w przebiegu choroby, oceniane jako wywołane zaburzeniami w układzie hormonalnym kobiety, mogą być również wynikiem innych, jeszcze nie zidentyfikowanych czynników.

Łuszczyca ma zwykle cięższy przebieg w czasie menopauzy. Okres ten jest także charakterystyczny dla wystąpienia pierwszych wysiewów łuszczycy.

Kobiety chore na łuszczycę często obawiają się, iż w konsekwencji zajścia w ciążę, objawy choroby znacznie nasilą się, nie można jednoznacznie tego określić, ponieważ zmiany hormonalne w tym ciąża nie tylko w sposób niekorzystny wpływają na łuszczycę. Co prawda po porodzie następuje nasilenie objawów, jednak większość kobiet ocenia, że sama ciąża korzystnie wpłynęła na chorobę poprawiając stan skóry, tylko u niewielka ilość z ankietowanych kobiet oceniła, że choroba pogorszyła się, a pozostałe nie zauważyły żadnej różnicy.

Opracowanie własne na podstawie ogólnodostępnych materiałów.

Czynniki wywołujące łuszczycę – Leki

Popularne leki oraz składniki zawarte w lekach na różnego typu dolegliwości i choroby, przyjmowane w okresach remisji, mogą być czynnikiem wywołującym objawy łuszczycy lub nasilić objawy choroby podczas jej wysiewu.

Niewskazane leki, które mogą działać jako czynnik pobudzający/nasilający objawy choroby (źródło: Poradnik chorego na łuszczycę, Lublin 2009), to:

  • Często stosowane leki przeciwzapalne np. Butapirazol, Metindol, Ibuprom.
  • Używane przy nadciśnieniu beta-blokery np. Atenolol,Visket, Bisocard, Coretal, Metocard, Propranolol, Concor Sectral, Betaloc.
  • Przepisywane przy zaburzeniach rytmu serca lub niewydolności krążenia tzw. blokery kanału wapniowego.
  • U pacjentów z depresją –  leki psychotropowe zawierające sole litu.
  • Leki przeciwmalaryczne – Arechina.
  • Pochodne kwasu salicylowego min. przeciwbólowe, przeciwgorączkowe oraz działające przeciwzapalnie np. polopiryna, aspiryna.
  • Przy stwardnieniu rozsianym, leki zawierające interferon beta – Betaferon.
  • Interleukiny, wpływające na układ odpornościowy organizmu.
  • Kortykosteroidy – stosowane również przy leczeniu łuszczycy, mogą wyzwalać ciężką postać łuszczycy krostkowej

Jeśli istnieje taka możliwość, polecamy nie stosować, ograniczyć stosowanie, wyżej wymienionych leków lub próbować zastąpić je innymi środkami.

Czynniki wywołujące łuszczycę – Stres

Sytuacje stresowe odbijają się negatywnie na funkcjonowaniu całego naszego organizmu, nie jest więc zaskoczeniem, że wpływają także na przebieg łuszczycy.

Choroba często pojawia się jako następstwo sytuacji stresowej, stres zwiększa także prawdopodobieństwo jej nawrotów. Czynnikiem wywołującym może być silny stres lub trauma np. śmierć bliskiej nam osoby czy wypadku, ale również długotrwały stres o mniejszym natężeniu np. konflikty w domu czy pracy.

Nie ma jednoznacznej odpowiedzi w którym momencie od sytuacji stresowej może wystąpić wysiew łuszczycy, różne źródła podają, że może mieć to miejsce od 2 do 4 tygodni po wystąpieniu stresu. Nie określono jednak związku przyczynowego między długością wskazanego okresu i przebiegiem schorzenia.

Należy pamiętać, że łuszczyca jest chorobą o wieloczynnikowym podłożu, czynnikiem wywołującym mogą być: infekcje, uszkodzenia mechaniczne skóry oraz alkohol – pisaliśmy o tym w porzednich postach. Sam stres raczej nie spowoduje wystąpienia objawów, natomiast jego współistnienie z innymi elementami sprzyjającymi chorobie może doprowadzić do wysiewu.

Łuszczyca sama w sobie, może wywoływać stres u chorego. Zmiany chorobowe w widocznych miejscach mogą obniżać samoocenę, budzić uczucie niepokoju, wstydu. W ten sposób błędne koło się zamyka; łuszczyca powoduje stres, a ten z kolei przyczynia się do nawrotu objawów. Dlatego w terapii leczenia łuszczycy, tak ważne jest pozytywne nastawienie psychiczne i akceptacja choroby.

Opracowanie własne na podstawie ogólnodostępnych materiałów.

Czynniki wywołujące łuszczycę – Alkohol

W ostatnich wpisach mogliście przeczytać o infekcjach oraz uszkodzeniach mechanicznych skóry jako czynnikach wywołujących łuszczycę. Czytając o łuszczycy możemy natrafić na informację, z których wynika iż spożywanie alkoholu może wywołać chorobę lub nasilić jej objawy.

Dr QuereshiBrigham specjalista z Woman’s Hospital postanowił przyjrzeć się tej sprawie i przeprowadził badania. Do badania przystąpiło ponad 80 tysięcy kobiet, wiek 27-44. Co dwa lata wypełniały kwestionariusz z pytaniami dotyczącymi rodzaju oraz ilości wypijanego alkoholu, a także ewentualnej diagnozy łuszczycy. Badania rozpoczęto od 1991 roku. 14 lat później odnotowano ponad tysiąc przypadków łuszczycy! Ryzyko wystąpienia łuszczycy u kobiet pijących było aż o 72% wyższe niż u pań które nie spożywały alkoholu.

Naukowcy przyjrzeli się również rodzajom wypijanych trunków. Okazało się, że panie które wypijały 5 i więcej piw tygodniowo były narażone 1,8-krotnie na zachorowanie na łuszczycę. W przypadku wina (czerwonego i białego) oraz wódki – nie odnotowano takiej zależności. Oznacza to, że przyczyną występowania łuszczycy nie jest sam alkohol (etanol) ale inne składniki znajdujące się w złotym trunku.

Okazuje się, że piwo jest jednym z nielicznych niedestylowanych alkoholi, gdzie do fermentacji wykorzystuje się przeważnie jęczmień. W ziarnach zbóż (słodzie) występuje gluten, na który część pacjentów z łuszczycą jest szczególnie uwrażliwiona.

Wnioski z badań: w przypadku kobiet regularne picie piwa (nie innych rodzajów alkoholu!) wiąże się ze zwiększonym ryzykiem zachorowania na łuszczycę oraz możliwością nasilenia jej objawów.

Opracowanie własne na podstawie ogólnodostępnych materiałów.

Czynniki wywołujące łuszczycę – Fenomen Koebnera

Kolejnym po infekcjach, czynnikiem wpływającym często na powstawanie łuszczycowych zmian skórnych są uszkodzenia mechaniczne skóry.

Na wystąpienie choroby narażają wszelkie otarcia skóry, wywołane nawet przez tak, wydawało by się prozaiczne rzeczy, jak np. uścisk paska od zegarka, czy ubrania opinające zbyt ciasno ciało.  Tego typu urazy mechaniczne zwiększają prawdopodobieństwo wystąpienia choroby szczególnie w miejscach narażonych na urazy, czyli: łokciach, kolanach, dłoniach i stopach. Warto więc w okresach aktywnośći choroby unikać wszelkich urazów mechanicznych skóry, szczególnie na tych miejscach.

Zmiany łuszczycowe mogą pojawić się w miejscach przebytych już urazów skórnych, czyli na: bliznach chirurgicznych, ranach, zadrapaniach, oparzeniach (wrzątkiem, słoneczne, substancjami drażniącymi) jak i ukłuciach po szczepieniach. Zjawisko to nazywamy – fenomenem Koebnera, został opisany przez Heinricha Koebnera (na zdjęciu) w 1872 roku.

Objaw Koebnera jest charakterystyczną cechą łuszczycy aktywnej – nie występuje w przypadku remisji. Polega on na tym, że nawet miejscowy, drobny uraz naskórka, np zadrapanie, wywołuje, po około 8-14 dniach powstanie w uszkodzonym miejscu zmian łuszczycowych. Objaw Koebnera występuje również między innymi w liszaju płaskim i mięczaku zakaźnym.

Czynniki wywołujące łuszczycę – infekcje

Obecnie znanych jest wiele czynników które mogą wywołać łuszczycę. Dotyczy to zarówno pierwszego pojawienia się choroby jak i jej nawrotów. W momencie gdy osoba chorująca jest w trakcie wysypu, czynniki te mogą nasilić objawy.

 

Infekcje zaliczają się właśnie do takich czynników łuszczycogennych. Na co należy szczególnie uważać?

  1. Bakteryjne infekcje górnych dróg oddechowych, szczególnie te spowodowane paciorkowcem np. angina ropna.
  2. Infekcje wirusowe – ospa wietrzna, odra, różyczka (te choroby u dzieci) oraz półpasiec (u dorosłych).
  3. Stany zapalne różnego rodzaju: zapalenie dróg moczowych, migdałków, próchnica zębów, stany ropne.
  4. Grzybice i drożdżyce – w szczególności u osób otyłych, które posiadają uwarunkowania genetyczne do rozwoju choroby.
  5. Schorzenia internistyczne, które mają wpływ na proces przemiany materii – cukrzyca typu 2 u osób w zaawansowanym wieku lub dna moczanowa.

Co ciekawe, jak podają źródła częstym czynnikiem który wywołuje łuszczycę jest również zakażenie wirusem HIV. U osób z AIDS także stwierdzono częstsze występowanie łuszczycy.

Więcej o czynnikach wywołujących łuszczycę w kolejnych wpisach.

Opracowanie własne na podstawie ogólnodostępnych materiałów.

Mity na temat łuszczycy część 2

Prezentujemy kolejną część naszego zestawu „mitów” na temat łuszczycy, oraz jej leczenia. Pacjenci zbyt często padają ofiarą tychże mitów, dlatego warto edukować na ten temat, i ponad wszelką wątpliwość rozwiewać wątpliwości.

Pierwszą część naszego zestawu mitów o łuszczycy, znajdziecie w poprzednim wpisie, opublikowanym na blogu pod tytułem „Mity na temat łuszczycy„.

Mit 4: „Łuszczyca jest spowodowana niską higieną osobistą”

Łuszczyca jest chorobą układu odpornościowego, i nie ma nic wspólnego z niewłaściwą higieną osobistą. Czynniki wywołujące łuszczycę obejmują szereg czynników, takich jak infekcje, stres lub silne emocje, a także zmiany hormonalne, uszkodzenie skóry, alkohol, otyłość, ubogą dietę, oraz niektóre leki. Więcej na temat czynników wywołujących łuszczycę, znajdziecie w poprzednich wpisach na blogu.

Mit 5: „Łuszczycę można wyleczyć”

Łuszczyca jest uważana za chorobę przewlekłą, a objawy często nie ustępują do końca życia. Leczenie łuszczycy wciąż sprowadza się głównie do łagodzenia widocznych objawów (wyjątek stanowią m.in. leki  biologiczne, które działają bezpośrednio na mechanizmy wywołujące chorobę). Przy zastosowaniu odpowiedniej terapii, łuszczycę można jednak skutecznie „kontrolować”, redukując lub też całkowicie eliminując nieprzyjemne objawy choroby. 

Mit 6: „Łuszczycę łatwo rozpoznać”

Wiele zmian dermatologicznych na skórze, wygląda łudząco podobnie – na przykład niektóre wczesne objawy łuszczycy, takie jak swędzenie i zaczerwienienie, wyglądają dokładnie tak samo jak wyprysk, lub atopowe zapalenie skóry. Może to czasami powodować trudność w diagnozowaniu choroby, a co za tym idzie pozbyciu się uciążliwych objawów. Ważne jest więc, aby skontaktować się z lekarzem, który może wykonać niezbędne testy (np. testy genetyczne na ŁZS), w celu właściwego rozpoznania.

Opracowanie własne na podstawie ogólnodostępnych materiałów.

Negatywny wpływ palenia papierosów na leczenie łuszczycy?

Temat negatywnego wpływu używek (w tym palenia tytoniu) na przebieg i leczenie łuszczycy był na naszym blogu poruszany już wiele razy – m.in. we wpisach: Inne czynniki wywołujące łuszczycę oraz Styl życia a łuszczyca . Bez wątpienia większość Łuszczyków na własnym przykładzie mogła się nie raz przekonać, że palenie rzeczywiście źle wpływa na stan ich choroby. Osobiste obserwacje zdają się potwierdzać najnowsze badania, które dotyczą bezpośredniego wpływu palenia papierosów na leczenie łuszczycy. Czy jednak palenie zawsze niesie ze sobą negatywne skutki?

palenie a łuszczyca

Badanie

W pracy zatytułowanej: „Impact of smoking on response to systemic treatment in patients with psoriasis: a retrospective case-control study” autorzy pochylają się nad wpływem palenia papierosów na systemowe leczenie łuszczycy. Celem badania było porównanie odpowiedzi na taką terapię wśród palaczy i osób nie palących z towarzyszącym. Irlandzcy lekarze przygotowali retrospektywną analizę efektów terapii pacjentów z obu grup, którzy byli leczeni w ich klinice. Łącznie zakwalifikowano 66 chorych (46 nie-palących i 20 palaczy) a efekty leczenia były oceniane po 6-13 miesiącach.

Wyniki

W toku analiz okazało się jednak, że wyniki osiągane w obu grupach nie różniły się znacząco. Co ciekawe, lepsze efekty leczenia cechowały osoby, które paliły mniej niż 10 papierosów dziennie w porównaniu do chorych, którzy palili więcej. Sami autorzy podkreślają jednak, że słabą stroną badania była niewielka liczba jego uczestników. Z pewnością wartościowe byłyby natomiast wyniki prospektywnych analiz badających wpływ palenia tytoniu na efekty leczenia systemowego łuszczycy.

Opracowanie własne na podstawie ogólnodostępnych materiałów